Schoorsteen verwijderen of renoveren: kosten en vergunning

Schoorsteen verwijderen of renoveren: welke keuze past bij jouw huis?

Een schoorsteen verwijderen is zinvol als hij niet meer gebruikt wordt, lekt of steeds onderhoud vraagt. Renoveren is de betere keuze als je hem nog wilt gebruiken, als hij beeldbepalend is of als je hem deelt met de buren. De vraag is dus niet alleen wat goedkoper is, maar wat je met de schoorsteen wilt.

De meeste schoorstenen op Nederlandse woningen zijn overblijfselen uit de tijd van kolenkachels en gashaarden. Ze worden niet meer gebruikt, of er loopt alleen nog een rookgasafvoer van de cv-ketel door. Boven het dak zijn ze een bekende bron van lekkage: lood, voegen en afdekplaat staan vol in weer en wind.

Een eerlijk standpunt vooraf: een schoorsteen die alleen lekt, hoeft niet per se weg. Vaak is het lood of de afdekplaat het probleem, en dat is voor een paar honderd euro te verhelpen. Andersom geldt ook: een ongebruikte schoorsteen die toe is aan nieuw voegwerk, lood en een kap, kun je voor ongeveer hetzelfde bedrag boven het dak laten weghalen. Dan ben je voorgoed van het onderhoud af.

Controleer altijd eerst of de schoorsteen nog iets doet. Loopt er een afvoer van de cv-ketel, een geiser of een ventilatiekanaal door, dan moet daar eerst een alternatief voor komen. Dat is werk voor een installateur en hoort in de offerte.

Wat kost een schoorsteen verwijderen in 2026?

Schoorsteen verwijderen kost in 2026 ongeveer € 1.200 tot € 3.000 boven het dak en € 3.500 tot € 9.000 voor een volledige schoorsteen door de woning, inclusief btw. Het verschil zit in het binnenwerk: vloeren dichtmaken, plafonds en wanden herstellen, stucwerk en soms constructieve aanpassingen. Asbest en een constructeur komen er apart bij.

De bedragen zijn indicaties inclusief 21% btw, op basis van openbare prijsopgaven van aannemers en dakdekkers, peildatum oktober 2026.

Wat de prijs opdrijft: een schoorsteen midden op het dak die alleen via een steiger aan beide kanten bereikbaar is, pannen die niet meer leverbaar zijn, en een volledige schoorsteen die door een afgewerkte woonkamer loopt. Dan betaal je ook voor stofwanden, nieuw stucwerk en soms een stuk vloer. Reken zulke posten vooraf mee, want ze verschijnen anders als meerwerk bij een verbouwing.

Schoorsteen verwijderen boven het dak: zo gaat het

Een schoorsteen boven het dak verwijderen is de meest gekozen variant. Het metselwerk boven de pannen wordt afgebroken tot onder het dakvlak, het kanaal wordt afgedicht en het dak wordt dichtgelegd. Binnen merk je er weinig van. In de regel is het in één tot drie werkdagen klaar.

1. Steiger of hoogwerker. Vakmensen werken vanaf 2,5 meter valhoogte met maatregelen tegen vallen, op een dak vrijwel altijd met een steiger of dakrandbeveiliging.
2. Afdekken en slopen. Het metselwerk wordt steen voor steen afgebroken en via een stortkoker of emmers afgevoerd. Stenen die in de schoorsteen vallen, maken binnen schade.
3. Kanaal afdichten. Het rookkanaal wordt onder het dakvlak dichtgezet. Blijft het kanaal binnen bestaan, dan hoort het geventileerd te blijven, anders slaat er vocht in neer.
4. Dak dichtmaken. Nieuwe panlatten, folie waar die ontbreekt en pannen in het gat. Het lood rond de oude schoorsteen gaat eruit.
5. Afwerking binnen. Een ventilatierooster in het kanaal op zolder of in de kamer, als het kanaal blijft staan.

Het lastigste onderdeel is vaak de pan. Zijn de pannen niet meer leverbaar, dan zoekt een dakdekker gebruikte exemplaren of verplaatst hij pannen van een minder zichtbare plek. Een afwijkende pan midden op het voordak zie je jaren.

Schoorsteen volledig verwijderen door de woning

Een schoorsteen volledig verwijderen betekent slopen vanaf het dak tot op de begane grond of zelfs de fundering. Je wint ruimte in kamers en op zolder, maar het is een verbouwing: stof, open vloeren, stucwerk en meestal een constructeur. Reken op één tot twee weken werk, met droogtijd erbij.

Per verdieping wordt de schoorsteenmassa afgebroken en ontstaat er een gat in de vloer en het plafond. Dat gat wordt dichtgemaakt met nieuwe balkjes en vloerplaten, waarna het plafond en de wanden eromheen worden hersteld. Bij een houten vloer is dat timmerwerk; bij een betonvloer is het lastiger en duurder.

Veel mensen verwachten meer ruimte dan ze krijgen. Een schoorsteen van 60 bij 90 cm levert per verdieping ongeveer een halve vierkante meter op, en vaak een rechte wand waar eerst een uitsparing zat. Dat is prettig bij het plaatsen van een keuken of kast, maar geen extra kamer. Weeg die winst af tegen de kosten.

De afvoer is ook een aandachtspunt. Een volledige schoorsteen levert een paar kubieke meter puin op. Volgens de rijksregels is een sloopmelding verplicht bij meer dan 10 m³ sloopafval of als er asbest wordt verwijderd. Bij een gewone schoorsteen blijft het volume meestal onder die grens, maar laat de aannemer het inschatten. Grote sloopklussen vallen onder sloopwerk.

Draagt de schoorsteen iets? Constructeur bij schoorsteen verwijderen

Een schoorsteen is in veel oudere woningen meer dan een rookkanaal. Er kunnen balken van de verdiepingsvloer op rusten, een gording of nokbalk van het dak, of hij geeft stabiliteit aan een hoge gevel. Wie hem zonder controle weghaalt, kan een vloer laten doorzakken. Laat daarom een constructeur kijken voordat de schoorsteen binnen verdwijnt.

Wat de constructeur bekijkt:

• of er vloerbalken in of op de schoorsteen zijn opgelegd, of dat ze er met een raveling omheen lopen;
• of er een gording, muurplaat of nokbalk op steunt;
• of de schoorsteen deel uitmaakt van een dragende of gemeenschappelijke muur;
• wat er nodig is om de belasting over te nemen, bijvoorbeeld een stalen ligger of nieuwe raveelbalken.

Voor alleen het deel boven het dak is een constructeur zelden nodig. Gaat de schoorsteen door de woning weg en draagt hij iets, dan is de ingreep een wijziging van de draagconstructie. Daarvoor is in de regel een omgevingsvergunning voor de technische bouwactiviteit nodig, met een constructieberekening erbij.

Vergunning voor schoorsteen verwijderen: monument, beschermd stadsgezicht en gemeente

Voor het verwijderen van een schoorsteen boven het dak heb je bij een gewone woning meestal geen omgevingsvergunning nodig. Dat verandert bij een rijksmonument, een gemeentelijk monument of een woning in een beschermd stads- of dorpsgezicht. Daar is het weghalen van een zichtbare schoorsteen in de regel vergunningplichtig.

Wat per situatie geldt:

• Rijksmonument. Voor sloopwerk aan een rijksmonument is volgens de rijksoverheid meestal een omgevingsvergunning nodig. Gewoon onderhoud met dezelfde materialen en vorm is vrij. Een schoorsteen is vaak onderdeel van het monumentale beeld.
• Gemeentelijk monument. De regels staan in het omgevingsplan van de gemeente en zijn vaak vergelijkbaar.
• Beschermd stads- of dorpsgezicht. De gemeente beoordeelt veranderingen aan het straatbeeld, meestal met advies van een welstands- of monumentencommissie.
• Draagconstructie. Gaat de schoorsteen binnen weg en draagt hij iets, dan is in de regel een vergunning voor de technische bouwactiviteit nodig.
• Sloopmelding. Los van de vergunning moet je slopen minimaal 4 weken vooraf melden als er meer dan 10 m³ sloopafval vrijkomt of als er asbest wordt verwijderd.

Ook buiten beschermde gebieden kan het omgevingsplan regels hebben voor beeldbepalende panden. Check het daarom altijd via het Omgevingsloket of bij de gemeente voordat je laat slopen. Achteraf terugbouwen is vele malen duurder.

Asbest in de schoorsteen: wat mag je wel en niet zelf verwijderen?

In woningen van voor 1994 kan asbest in en rond de schoorsteen zitten: in een asbestcementen rookkanaal of pijp, in brandwerende platen rond de schoorsteen of de kachel, en soms in kit of een afdekplaat. Asbest is niet te herkennen aan kleur of vorm. Laat bij twijfel een asbestinventarisatie doen voordat er gesloopt wordt.

Particulieren mogen sommige asbesthoudende materialen zelf verwijderen, met een melding vooraf. Maar volgens de officiële spelregels geldt dat niet voor asbest in een buis of leiding die vast aan het gebouw zit, zoals bij een schoorsteen: de kans op breuk is te groot. Een vast asbestcementen rookkanaal laat je dus verwijderen door een gecertificeerd bedrijf. Ligt de buis al los, dan mag het wel, met een sloopmelding minimaal een week vooraf en verpakt afgevoerd naar de milieustraat.

Brandwerende platen rond schoorstenen en kachels bevatten volgens Milieu Centraal vaak losgebonden asbest, en dat is gevaarlijker dan het asbestcement van een golfplaat. Daar ga je zeker niet zelf aan zagen of breken.

Een asbestinventarisatie kost meestal € 300 tot € 700. Het rapport is nodig voor de sloopmelding en voor het saneringsbedrijf. Lees meer over wanneer het verplicht is in het artikel over asbestinventarisatie.

Dak dichtmaken na het verwijderen van de schoorsteen

Na het verwijderen van een schoorsteen moet het dak weer waterdicht en isolerend worden. Dat betekent nieuwe panlatten en tengels, folie waar die ontbreekt, pannen die passen en het weghalen van al het oude lood. Een goed gesloten gat is na een jaar niet meer te zien.

Bij een geïsoleerd dak hoort ook de isolatie te worden doorgezet op de plek waar de schoorsteen zat. Anders houd je een koude plek met kans op condens. Is je dak nog niet geïsoleerd, dan is dit geen reden om alleen dat stukje te doen, maar wel een goed moment om na te denken over het hele dak.

Is het dak zelf aan het eind van zijn levensduur, dan is het slim om het verwijderen van de schoorsteen te combineren met nieuwe pannen. Je betaalt dan één keer voor de steiger en hebt nergens een afwijkende pan. Zie de kosten van een dak vervangen voor wat dat kost.

Schoorsteen renoveren: voegwerk, kap, lood en lekkage

Schoorsteen renoveren betekent de delen boven het dak herstellen die weer en wind te verduren krijgen: voegwerk, de afdekplaat, het lood rond de aansluiting op het dak en soms het metselwerk zelf. Bij een lekkende schoorsteen is één van die vier bijna altijd de oorzaak. Renoveren kost meestal € 1.050 tot € 3.200, exclusief steiger.

De tabel geeft de gangbare onderdelen van een schoorsteenrenovatie met prijsindicaties inclusief btw, peildatum oktober 2026. Steiger of hoogwerker komt er vaak bij voor € 300 tot € 900.

Lekkage zoeken bij een schoorsteen is speurwerk. Water langs de binnenkant van het kanaal wijst vaak op een kapotte afdekking; een natte plek naast de schoorsteen op zolder op lood of loketten; een vochtige plek die pas na dagen regen verschijnt op poreus metselwerk. Ligt er een zinken goot onder de schoorsteen, laat het nieuwe lood dan behandelen tegen strepen; lees waarom bij de zinken dakgoot.

Een ongebruikte schoorsteen dicht je nooit helemaal luchtdicht af. Een kanaal zonder luchtstroom houdt vocht vast, met vochtplekken op de muur als gevolg. Een kap met ventilatie bovenop en een rooster onderin houden het kanaal droog.

Schoorsteen renoveren of verwijderen: wat is op termijn goedkoper?

Renoveren is op korte termijn vaak goedkoper, verwijderen boven het dak op lange termijn. Een renovatie met nieuw voegwerk, een kap en lood kost € 1.050 tot € 3.200 en gaat bij goed werk vele jaren mee, maar vraagt daarna weer onderhoud. Verwijderen boven het dak kost € 1.200 tot € 3.000, eenmalig.

Een rekenvoorbeeld voor een ongebruikte schoorsteen op een tussenwoning. Renoveren nu: ongeveer € 2.000 met steiger. Over twintig tot dertig jaar komt er weer een onderhoudsbeurt, en lood en voegen blijven tussentijds een lekrisico. Verwijderen boven het dak: ongeveer € 2.000 tot € 2.500 met steiger, daarna geen onderhoud meer aan de schoorsteen. Bij vergelijkbare bedragen wint verwijderen dus op termijn.

Kies wel voor renoveren als je de schoorsteen wilt gebruiken voor een houtkachel, als hij beeldbepalend is voor de straat of je huis, of als je hem deelt met de buren. En ga niet verwijderen in een monument of beschermd stadsgezicht zonder dat de gemeente akkoord is.

Checklist voordat je een schoorsteen laat verwijderen

Een schoorsteen verwijderen gaat het snelst als de vragen vooraf beantwoord zijn. Loop deze lijst door voordat je een offerte tekent.

• Loopt er nog een afvoer van cv-ketel, geiser of ventilatie door het kanaal, en waar gaat die naartoe?
• Is het een monument of ligt de woning in een beschermd stads- of dorpsgezicht?
• Deel je de schoorsteen of de muur met de buren, en weten zij ervan?
• Is de woning van voor 1994, en is er een asbestinventarisatie gedaan?
• Bij volledig verwijderen: heeft een constructeur gekeken of er iets op rust?
• Is de sloopmelding nodig, en wie doet die?
• Staat in de offerte wat er met dak, pannen, lood en isolatie gebeurt?
• Staat erin wie het puin afvoert en hoe het kanaal binnen wordt afgewerkt?
• Is duidelijk wat er gebeurt als er onverwacht asbest of rot hout wordt gevonden?

Veelgestelde vragen over schoorsteen verwijderen

Mag ik mijn schoorsteen zelf verwijderen?

Een schoorsteen zelf verwijderen mag, als er geen asbest in zit, er niets op rust en er geen vergunning nodig is. Het is wel zwaar en gevaarlijk werk op het dak. Zit er een vast asbestcementen kanaal in, dan mag je dat als particulier niet zelf verwijderen. En bij meer dan 10 m³ sloopafval of asbest is een sloopmelding verplicht, minimaal vier weken vooraf.

Hoe lang duurt schoorsteen verwijderen?

Een schoorsteen verwijderen boven het dak duurt meestal één tot drie werkdagen, inclusief het dichtmaken van het dak. Volledig verwijderen door de woning duurt één tot twee weken, plus droogtijd van stucwerk. De voorbereiding kan langer duren: een vergunning kost bij de gewone procedure tot acht weken, en een sloopmelding moet minimaal vier weken voor de start binnen zijn.

Wat doe je met een schoorsteen die je deelt met de buren?

Een schoorsteen in de muur tussen twee woningen is vaak van jullie samen. Je mag daar niet eenzijdig in slopen. Overleg eerst met de buren: misschien willen zij hem ook kwijt, dan delen jullie de kosten. Willen zij hem houden, dan kun je soms alleen jouw kanaal buiten gebruik stellen en laat je de schoorsteen boven het dak staan. Leg afspraken schriftelijk vast.

Moet een ongebruikte schoorsteen geventileerd blijven?

Ja. Een ongebruikte schoorsteen die boven en onder volledig dicht zit, houdt vocht vast. Dat geeft vochtplekken op de muur, schimmel en soms een muffe geur. Zet bovenop een kap met ventilatieopeningen en onderin een rooster, zodat er lucht door het kanaal stroomt. Bij het verwijderen boven het dak geldt hetzelfde voor het deel dat binnen blijft staan.

Is schoorsteen renoveren goedkoper dan verwijderen?

Op korte termijn vaak wel. Losse reparaties zoals een nieuwe afdekplaat of nieuw lood kosten een paar honderd euro, een complete renovatie € 1.050 tot € 3.200. Verwijderen boven het dak kost € 1.200 tot € 3.000. Gebruik je de schoorsteen niet meer, dan is verwijderen op termijn meestal goedkoper, omdat het onderhoud daarna stopt.

Wat kost schoorsteen verwijderen met asbest?

Komt er asbest in het rookkanaal voor, dan komen er twee posten bij de normale schoorsteen verwijderen kosten: een asbestinventarisatie van € 300 tot € 700 en de sanering door een gecertificeerd bedrijf, voor een enkel kanaal vaak € 500 tot € 1.500. Daarnaast is een sloopmelding verplicht. Reken op een paar weken extra doorlooptijd.

Bronnen

• IPLO: meldingsplicht sloopactiviteit
• IPLO: spelregels particuliere verwijdering asbesthoudend materiaal
• Rijksoverheid: heb ik een vergunning nodig voor verbouwing of restauratie van een monument?
• Milieu Centraal: asbest
• Arboportaal: wat zegt de wet over werken op hoogte
• Omgevingsloket: vergunningcheck